![image1](upload/kmimg/km_img01_1496928516.jpg)
เทคนิคการส่งเสริมสัมมาชีพชุมชน
โดย : นางลัดดาวัลย์ แสงมณี ตำแหน่ง : เจ้าหน้าที่พัฒนาชุมชน วันที่ : 2017-06-08-20:28:38ที่อยู่ : สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอวังวิเศษ
ความเป็นมา / แรงบันดาลใจ / เหตุผลที่ทำ ->
กรมการพัฒนาชุมชน ได้กำหนดยุทธศาสตร์กรมการพัฒนาชุมชน โดยได้จัดสรรงบประมาณให้ดำเนินโครงการส่งเสริมการสร้างสัมมาชีพชุมชนระดับหมู่บ้าน มีวัตถุประสงค์ เพื่อส่งเสริมอาชีพตามแนวทางสัมมาชีพชุมชนแก่ประชาชนกลุ่มเป้าหมาย แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 11 (พ.ศ.2560-2564) ได้กำหนดยุทธศาสตร์การสร้างความเหลื่อมล้ำในสังคมเป็น 1 ใน 10 ยุทธศาสตร์การพัฒนาตามแผนฯ และรัฐบาลได้กำหนดนโยบายการบริหารราชการแผ่นดิน จำนวน 11 ด้าน ซึ่งมีนโยบายการลดความเหลื่อมล้ำของสังคมและการสร้างโอกาสเข้าถึงบริการของรัฐเป็นหนึ่งในนโยบายที่สำคัญ ที่มุ่งหวังแก้ไขปัญหาเกี่ยวกับปากท้องของประชาชนในระดับล่างที่เป็นคนส่วนใหญ่ของประเทศ โดยมีแผนงานที่สำคัญ คือแผนงานการพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากและชุมชนเข้มแข็ง ซึ่งได้มอบให้กระทรวงมหาดไทยที่มีกรมการพัฒนาชุมชนเป็นหน่วยงานหลักบูรณาการไปสู่การปฏิบัติ
ปัจจุบันนี้สถานการณ์ที่เกี่ยวข้องกับการประกอบอาชีพของประชาชนภาคเกษตรในชุมชนมีภาวะเสี่ยงของอาชีพภาคเกษตรกรรมที่เกิดขึ้นจากการประกอบอาชีพแบบดั่งเดิม เช่น ปลูกพืชเชิงเดี่ยว โดยพืช ราคาผลผลิตตกต่ำ การไม่มีอาชีพหรือรายได้เสริม หลังฤดูการผลิตและยังมีการรวมตัวเป็นกลุ่มค่อนข้างน้อย ส่วนกลุ่มอาชีพที่มีอยู่ยังไม่ได้รับการส่งเสริม และพัฒนาอย่างเพียงพอ ส่งผลให้ประชาชนต้องย้ายไปประกอบอาชีพในเมืองและมีส่วนราชการที่มีสถานที่หรือศูนย์ฝึกอบรมซึ่งสามารถปรับเปลี่ยนเป็นศูนย์ฝึกอาชีพ/แหล่งเรียนรู้การประกอบอาชีพได้ แต่ไม่ใช้ประโยชน์เท่าที่ควร ประกอบกับมีปราชญ์ชุมชนด้านอาชีพที่เชี่ยวชาญและประสบผลความสำเร็จในการประกอบอาชีพต่างๆอยู่ในหมู่บ้าน/ชุมชน แต่มีส่วนน้อยที่สามารถถ่ายทอดให้คนอื่นไปทำตามให้สำเร็จได้ อำเภอวังวิเศษ ได้รับงบประมาณ 46 หมู่บ้าน ซึ่งอยู่ในตำบลอ่าวตง 4 หมู่บ้าน ตำบล ท่าสะบ้า 3 หมู่บ้าน ตำบลวังมะปราง 11 หมู่บ้าน ตำบลวังมะปรางเหนือ 10 หมู่บ้าน และตำบลเขาวิเศษ 18 หมู่บ้าน ประชาชนที่เข้าร่วมโครงการจะได้รับการพัฒนาอาชีพและรายได้ โดยให้ชาวบ้านสอนชาวบ้านในสิ่งที่เขาอยากทำ ฝึกปฏิบัติจริงให้สามารถนำไปเป็นอาชีพได้ ที่ส่งผลให้เศรษฐกิจฐานรากเติบโตไปได้อย่างมีคุณภาพ
วัตถุประสงค์ ->
1. ศึกษาแนวทางการดำเนินกิจกรรม/โครงการส่งเสริมการสร้างสัมมาชีพชุมชน
2. กำหนดแผนงานการดำเนินกิจกรรม/โครงการให้ชัดเจน
3. ประสานความร่วมมือผู้นำชุมชนสัมมาชีพและปราชญ์ชุมชน ตลอดจนผู้นำชุมชน ประธานกลุ่มองค์การ และภาคีการพัฒนาในการให้การสนับสนุนการดำเนินโครงการ
4. จัดเวทีประชุมชี้แจงสร้างความเข้าใจให้กับกลุ่มเป้าหมายที่เข้าร่วมโครงการและผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องในการขับเคลื่อนการดำเนินงาน เพื่อร่วมกันกำหนดแนวทางการและเป้าหมายการดำเนินงาน
5. ให้การสนับสนุนกิจกรรมตามที่ปราชญ์ชุมชนได้เตรียมจัดเตรียมไว้และครัวเรือนเป้าหมายให้ความสนใจผ่านกระบวนการถ่ายทอดและแลกเปลี่ยนเรียนรู้และผ่านระบบเครือข่ายออนไลน์ เพื่อศึกษาขั้นตอนกระบวนการในการประกอบอาชีพประเภทเดียวกันหรือมีความใกล้เคียงกันเพื่อนำมาระยุกต์ใช้ในหมู่บ้านชุมชน
6. ศึกษาดูงานการส่งเสริมการพัฒนาอาชีพจากกลุ่ม/องค์กร หรือหมู่บ้านที่ประสบความสำเร็จ หรือเป็นศูนย์เรียนรู้ในการสร้างงานสร้างอาชีพของหมู่บ้านชุมชนอื่นๆ
7. เสริมสร้างและสนับสนุนกระบวนการบริหารจัดการดำเนินงานสัมมาชีพในรูปแบบกลุ่มอาชีพ เพื่อให้เกิดความยั่งยืนและต่อเนื่อง
8. ส่งเสริมและสนับสนุนวัสดุในการสาธิตอาชีพตามแผนงาน
9. ติดตามให้การสนับสนุนและเยี่ยมเยียนให้กำลังใจกลุ่มเป้าหมายสัมมาชีพอย่างต่อเนื่อง
10. สรุปและประเมินผลการดำเนินโครงการ
วัตถุดิบ (ถ้ามี) ->
1. ศึกษาแนวทางการดำเนินกิจกรรม/โครงการส่งเสริมการสร้างสัมมาชีพชุมชน
2. กำหนดแผนงานการดำเนินกิจกรรม/โครงการให้ชัดเจน
3. ประสานความร่วมมือผู้นำชุมชนสัมมาชีพและปราชญ์ชุมชน ตลอดจนผู้นำชุมชน ประธานกลุ่มองค์การ และภาคีการพัฒนาในการให้การสนับสนุนการดำเนินโครงการ
4. จัดเวทีประชุมชี้แจงสร้างความเข้าใจให้กับกลุ่มเป้าหมายที่เข้าร่วมโครงการและผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องในการขับเคลื่อนการดำเนินงาน เพื่อร่วมกันกำหนดแนวทางการและเป้าหมายการดำเนินงาน
5. ให้การสนับสนุนกิจกรรมตามที่ปราชญ์ชุมชนได้เตรียมจัดเตรียมไว้และครัวเรือนเป้าหมายให้ความสนใจผ่านกระบวนการถ่ายทอดและแลกเปลี่ยนเรียนรู้และผ่านระบบเครือข่ายออนไลน์ เพื่อศึกษาขั้นตอนกระบวนการในการประกอบอาชีพประเภทเดียวกันหรือมีความใกล้เคียงกันเพื่อนำมาระยุกต์ใช้ในหมู่บ้านชุมชน
6. ศึกษาดูงานการส่งเสริมการพัฒนาอาชีพจากกลุ่ม/องค์กร หรือหมู่บ้านที่ประสบความสำเร็จ หรือเป็นศูนย์เรียนรู้ในการสร้างงานสร้างอาชีพของหมู่บ้านชุมชนอื่นๆ
7. เสริมสร้างและสนับสนุนกระบวนการบริหารจัดการดำเนินงานสัมมาชีพในรูปแบบกลุ่มอาชีพ เพื่อให้เกิดความยั่งยืนและต่อเนื่อง
8. ส่งเสริมและสนับสนุนวัสดุในการสาธิตอาชีพตามแผนงาน
9. ติดตามให้การสนับสนุนและเยี่ยมเยียนให้กำลังใจกลุ่มเป้าหมายสัมมาชีพอย่างต่อเนื่อง
10. สรุปและประเมินผลการดำเนินโครงการ
อุปกรณ์ ->
1. ปราชญ์ชุมชนขาดความชำนาญในการเป็นวิทยากรในการถ่ายทอดองค์ความรู้ให้กับกลุ่มเป้าหมายในรูปแบบวิชาการต้องอาศัยกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้หรือให้มีการถาม-ตอบ แทนการบรรยายให้ความรู้แก่ผู้เข้าร่วมโครงการฯ
2. กลุ่มเป้าหมายเป็นผู้สูงอายุ สุขภาพร่างกายไม่เอื้ออำนวยต่อการดำเนินกิจกรรมส่งเสริมการสร้างสัมมาชีพชุมชน
กระบวนการ/ขั้นตอน->
แนวทางในการแก้ไขปัญหา
1.ประสานกลุ่มเป้าหมายเข้าร่วมกิจกรรมตามโครงการฯ ล่วงหน้าอย่างน้อย 3 วัน เพื่อเตรียมความพร้อมในการมาเข้าร่วมกิจกรรม
2.ส่งเสริมกระบวนการถ่ายทอดความรู้แบบการถาม-ตอบและแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างปราชญ์ชุมชนและกลุ่มเป้าหมายเข้าร่วมโครงการฯ ที่มีการดำเนินงานด้านอาชีพประเภทเดียวกันในหมู่บ้านหรือชุมชนอื่นที่ประสบความสำเร็จ เพื่อนำมาเป็นแนวทางในการพัฒนาสัมมาชิพในหมู่บ้านชุมชน
3.กลุ่มเป้าหมายที่เป็นผู้สูงอายุ สุขภาพร่างกายไม่พร้อมในกิจกรรมสัมมาชีพบางกิจกรรมให้จัดให้อยู่ในอาชีพที่ไม่ต้องใช้แรงงานหนัก เช่น การทำขนม การเลี้ยงไก่ไข่ โดยให้สมาชิกในกลุ่มช่วยเหลือซึ่งกันและกันในการดำเนินกิจกรรมสัมมาชีพ
กลยุทธ์ในการทำงาน
1. ศึกษาคู่มือแนวทางในการส่งเสริมการสร้างสัมมาชีพชุมชนให้ครบถ้วนและชัดเจน
2. คัดเลือกผู้นำสัมมาชีพและปราชญ์ชุมชนที่มีความรู้ความสามารถและประสบผลสำเร็จในการประกอบอาชีพในหมู่บ้านชุมชน
3. เตรียมความพร้อมเครื่องมือ และวัสดุอุปกรณ์ในการถ่ายทอดความรู้ของผู้นำสัมมาชีพชุมชนและปราชญ์ชุมชน พร้อมทั้งประสานกลุ่มเป้าหมายในการเข้าร่วมกิจกรรมตามแผนงานที่กำหนดให้ชัดเจน
4. ติดตามให้การส่งเสริมและสนับสนุนการดำเนินกิจกรรมสัมมาชีพอย่างต่อเนื่อง
ข้อพึงระวัง ->
![image1](upload/kmimg/km_img01_1496928516.jpg)
![image2](upload/kmimg/km_img02_1496928516.jpg)
![image3](upload/kmimg/km_img03_1496928516.jpg)